ဒုကၡသစၥာဆိုတာ ဆင္းရဲျခင္း အမွန္တရားျဖစ္တယ္လို႔ ျမတ္ဗုဒၶေဟာၾကားေတာ္မူတယ္။ အမွန္စင္စစ္ဆင္းရဲတယ္ ဆိုတာကို မသိရင္ ကံတရားကိုႏွစ္သက္ သေဘာက်တတ္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔ ကံေတြကို ဒီေလာက္ေတာင္သ ေဘာက် ေနတာလဲ၊ ႀကိဳက္ၾကတာလဲလို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်လိုက္ရင္ ဒုကၡသစၥာကို မသိလို႔ဆိုတဲ့ အေျဖထြက္လာပါတယ္။ ဒုကၡသစၥာကို မသိမျမင္တဲ့သူဟာ သံသရာကိုလည္းမေၾကာက္လန္႔ဘူး။ သံသရာလည္ရမွာကိုလည္း မစိုးရိမ္ဘူး။ မ်က္ကန္း တေစမေၾကာက္ ဆိုတဲ့ ျမန္မာစကားပံုလို မ်က္စိကန္းေနသူဟာ မျမင္ရေတာ့ တေစကို မေၾကာက္မလန္႔ဘူး။ ဒီသေဘာပါပဲ။ ဒုကၡသစၥာကို မသိဘူးဆိုရင္ သံသရာဆိုတာကိုမထိတ္လန္႔ဘူး။ သံသရာလည္ခ်င္သေလာက္လည္၊ သံသရာရွည္ခ်င္သေလာက္ရွည္၊ သံသရာဒုကၡဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား သံသရာထဲမွာပဲ ေပ်ာ္တယ္။ သံသရာထဲမွာေနရတာကိုပဲ ေက်နပ္ၾကတယ္။ လူပဲျဖစ္ရျဖစ္ရ၊ ဘာပဲျဖစ္ရ ျဖစ္ရ၊ လူျဖစ္ေနရတာလည္း ေကာင္းတာပဲ။ နတ္ျဖစ္ရတာ လည္းေကာင္းတာပဲ။ လူ႔ဘ၀မွာလည္းေနရတာ ေပ်ာ္တယ္။ နတ္ ဘ၀မွာလည္းေနရတာေပ်ာ္တယ္။ လူ၊ နတ္ဘ၀ေတြမွာေနခ်င္တယ္ ဆိုၿပီးျဖစ္ေနတာဟာ အေျဖရွာၾကည့္ရင္ ဒုကၡသစၥာဆိုတဲ့ ဆင္းရဲျခင္းအမွန္တရားကို မသိလို႔ပါ။ အဲဒီေတာ့ နိဗၺာန္လိုခ်င္တဲ့သူဟာ ဒုကၡသစၥာကိုသိရပါမယ္။ ခႏၶာရဲ႕ ဒုကၡ၊ ဘ၀ရဲ႕ ဒုကၡ၊ သံသရာရဲ႕ ဒုကၡေတြကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိ ေနရပါမယ္။ လူပဲျဖစ္ေနျဖစ္ေန၊ နတ္ပဲျဖစ္ေနျဖစ္ေန၊ တိရစာန္ပဲ ျဖစ္ေနျဖစ္ေန ဘယ္လိုဘ၀မွာပဲ ေရာက္ေန၊ ဘ၀မွာေနရတဲ့ ဆင္းရဲအက်ပ္အတည္းကို သေဘာေပါက္နားလည္ဖို႔ လိုအပ္တယ္။